We zitten in de tuin bij familie. Het is één van de laatste mooie herfstdagen, warm genoeg om nog in de tuin te zitten. We vieren de verjaardag van mijn nichtjes. Hun moeder is heel erg goed in feestjes geven, zo ook vandaag. De barbecue staat aan, overal glazen wijn, een limonadefontein, kinderen rennen in en uit met stukken stokbrood in hun handen. Morris en Mees spelen met wat neefjes bij een schommel. Morris roept iets. Mees
heeft zijn sokken en schoenen uitgetrokken en staat met zijn blote voeten in het gras.

Ik zit naast een vrouw die ik niet ken. Ze heeft een glas wijn in haar hand, ze is mijn leeftijd en heeft een rustige stem. We praten over de stad waar zij woont, haar werk en over hoe snel kinderen groot worden. Ik hou de jongens met een half oog in de gaten en knik op de juiste momenten.

Dan vraagt ze: “Hoeveel kinderen heb jij?" "Die twee zijn van jou toch?" Ik kijk naar het glas in mijn hand, naar de kaas op mijn bordje,naar Mees die door zijn hurken zakt om de teckel van mijn nichtje te aaien. Ik sta op het punt om de sfeer te verpesten.

Met één zin kan ik de feestelijke stemming killen, de zon op de tafel, de lieve stem van deze vrouw. Er staan luidruchtige mannen verderop, ze hebben het over vakanties en mountainbikes. Eén van hen lacht hard, er worden sateetjes doorgegeven. Alles is gezellig. “Drie”, zeg ik terwijl ik naar Morris en Mees kijk.

Ze kijkt me aan en glimlacht. “O wat gezellig, drie jongens?”

"Ja" zeg ik “Drie jongens.” Het is een fijne zin. Heel even blijft alles nog open. Drie jongens,
huis vol, veel schoenen en ballen in de gang, zoiets.

“Hou oud zijn ze?”.

“Vier en twee”, zeg ik. “En de jongste is overleden”.

Ze zegt oh. Alleen dat. Alsof ik haar zojuist heb verteld dat er geen wijn meer is.

"Wat erg," zegt ze dan.

Ik knik.

Verderop roept iemand dat de worstjes klaar zijn. Morris rent langs met een leeg bord in zijn handen. Mees valt, kijkt even verbaasd en staat dan weer op. De zon schijnt op mijn hoofd en ik sla een wesp weg van mijn
glas.

‘Wat is er gebeurd?’ vraagt ze.

‘Hij is overleden vlak voordat hij geboren werd, vlak voor de uitgerekende datum’.

Ze knikt langzaam. Ik wacht op het mij bekende vervolg. Dat ik hem natuurlijk nooit echt heb gekend, dat het daarom misschien niet helemaal meetelt, dat ik het groter maak dan het is. Ik neem een slok.

‘En hoe heet hij?’ vraagt ze dan met die fijne stem.

”Tommie’, zeg ik.

Ze herhaalt zijn naam zachtjes. Alsof ze er even over nadenkt, en dat is genoeg. Ik ben blij met deze reactie, geen medelijden (‘oh wat verschrikkelijk’), niet meteen een eigen verhaal (‘ik heb ook ooit een miskraam gehad’), of proberen op te beuren (‘maar jullie zijn nog jong, jullie kunnen het toch nog een keer proberen). Hem gewoon even laten bestaan, tussen de glazen en de kinderstemmen, op dit feest. Dat gebeurt niet altijd.

De ‘Hoeveel kinderen heb je?’ vraag krijg ik bijna wekelijks. Op schoolpleinen, verjaardagen, etentjes, in taxi’s, op vakantie, in de rij voor de kassa. Altijd achteloos. Alsof het een eenvoudige vraag is, wat
het voor velen waarschijnlijk ook is.

Maar ik ga rekenen. Kiezen. Afwegen. Inschatten. Wie vraagt het? Hoe voelt deze dag? Heb ik zin in die blik die
volgt? Heb ik zin om uit te leggen? Vind ik het vandaag oké om hem niet te noemen?

Meestal antwoord ik ‘twee.’ Want twee past beter in een luchtig gesprek, op een feestje of met een onbekende. Twee rolt makkelijker door, twee vraagt niets van een ander. Twee houdt alles heel. En zeg ik in mijn
hoofd: ‘Sorry Tommie’.